محمد سعيد جانب اللهى
121
پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى )
گردد ، سپس آن را به موضع خارش مىمالند ( افشار سيستانى ، 1369 : 675 ) . كيست تخمدان در اصفهان عصارهء پوست گردو تجويز مىشود ( تحقيقات ميدانى مؤلف ) . روسه « 1 » در گيلان نوعى بستگى رحم است ، كه براى درمان آن زن را بر روى تاس بزرگى مىنشانند و دلاك با تيغ پوست زائد را مىشكافد ( پاينده : 250 ) . تنظيم قاعدگى در بافق دمكردهء بهار نارنج ( شكوفه نارنج ) و بابونه مىخورند ( جانب اللهى ، 1384 : 120 ) . در اصفهان بومادران پودر كرده و مازو براى تنظيم سيكل قاعدگى ، حب الغار ، استوقدوس ، سكنبيج ، حلتيث ، انغوزه ، سياهدانه ، باقلاى مصرى ، گل سوسن براى بازكنندهء قاعدگى استفاده مىكنند ( تحقيقات ميدانى مؤلف ) . بند نيامدن خون قاعدگى در لرستان براى اين منظور جوشاندهء رازيانه يا جوشاندهء گل هميشه بهار مصرف مىشود ( اسديان خرمآبادى و ديگران : 253 ) . در سروستان گرد نرمى را كه از تركيب تخم شويد ، زعفران ، زردچوبه و بابونه تهيه كردهاند ، روى تخممرغ مىريزند و از آن حب مىسازند و به زنانى كه دچار عوارض ماهانه مىشوند ، مىدهند ( همايونى ، 1371 : 477 ) . 2 . نازايى در تهران علف و گياهى كه روى گنبد مشهد رضا سبز شده بود مىجوشاندند و با نبات مصرى به زن نازا مىدادند ( كتيرايى : 25 ) . در اصفهان : 1 . زراوند گرد يا نخود الوند ، سكنبيج ، حلتيث ، ميخك ، آملهء مقشر ، مريم گلى ، چوب درخت گز ، برگ چغندر ، روغن بنفشه و روغن تخمهء كدو تجويز مىشد و نيز بعد از پاك كردن محيط رحم از
--> ( 1 ) . rusa